AMİNO ASİTLER
Biyolog Levent BİNNETOĞLU

            Tüm yaşayan hücrelerin esas unsuru proteinlerdir.Proteinler,hidroliz reaksiyonunda amino asitlere parçalanırlar ve organizmada da amino asitlerden sentezlenirler.Amino asitler iki karakteristik fonksiyonel grup içerirler: Amino(NH3)grubu ve karboksil(COOH) grubu.


Yandaki şekilde amino asitlerin genel formülü verilmiştir.Amino asitlerde a-karbonuna bağlı bir amino,bir karboksil grubu ve bir H atomu vardır.Farklılığı sağlayan R(yan) grubu ise alifatik veya aromatik bir karbon iskeletidir.

Proteinler normal olarak 20 çeşit amino asitten oluşurlar.Bu amino asitler birbirlerine peptit bağlarıyla bağlanırlar.Aşağıda amino asitlerin moleküler yapıları verilmiştir.

 

  Amino Asitlerin Sınıflandırılmaları:

          Amino asitler sahip oldukları yan(R) grupların özelliklerine göre sınıflandırılırlar.

1.     Alifatik yan zincirliler:Glisin,alanin,valin,lösin,izolösin.

2.     İçinde hidroksilik grupları taşıyan yan zincirliler:Serin,treonin,tirozin.

3.     İçinde kükürt atomları taşıyan yan zincirliler:Sistein,metionin.

4.     İçinde asit grupları veya onların amidlerini taşıyan yan zincirliler:Aspartik asik,asparajin,glutamik asit,glutamin.

5.     İçinde bazik gruplar taşıyan yan zincirliler:Arjinin,lizin,histidin.

6.     İçinde aromatik halkalar taşıyanlar:Histidin,fenilalanin,tirozin,triptofan.

7.     İmino asitler:Prolin.

 

Amino Asitlere Uygulanabilen Ayırıcı Teknikler: Kromatografi:

Bütün kromatografik yöntemlerde moleküller bir stabil(duran) ve bir mobil(hareketli) faz arasında bölüşülür.Belli başlı kromatografi teknikleri şunlardır:

1.     Kağıt Kromatografisi:(Eski ancak halen kullanılabilen bir tekniktir.)

2.     İnce Tabaka Kromatografisi

3.     İon Değiştirme Kromatografisi

Yüksek Voltaj Elektroforezi:

Doğru elektrik akım alanı içinde,aminoasitlerin,polipeptidlerin ve diğer amfolitlerin ayırımlarının biyokimyada çok geniş uygulama alanı vardır.

İstanbul-08.06.2001
Biyolog Levent BİNNETOĞLU

 

Geri       -        Anasayfa